Keuren is mensenwerk, een overdenking
Keuren is mensenwerk, een overdenking
Als we dit schrijven zijn de Olympische Winterspelen in Salt Lake City aan de gang. Onze Nederlandse schaatsers hebben reeds een gouden en zilveren medaille in de wacht gesleept. De schaatssport heeft eigenlijk ook wel een overeenkomst met de liefhebberij die wij beoefenen. Het is namelijk voor beide een individuele sport! Een schaatser moet zijn rit geheel alleen verrijden om tot resultaten te komen. Hij wordt daarbij begeleid door zijn of haar coach en wordt aangemoedigd door zijn teamgenoten die tevens ook zijn belangrijkste concurrenten zijn. Doch hij moet wel geheel alleen de zovele meters of kilometers afleggen. Onze sport is daarmee te vergelijken. Een fokker zal ook zijn fokkerij het gehele jaar alleen moeten bestieren om in het najaar op de tentoonstelling met zijn fokproducten de strijd aan te gaan. Zijn begeleiding bestaat (of kan bestaan) uit de kennis die hij opdoet tijdens clubdagen en ontmoetingen met fokkers, maar verder is hij dan ook alleen bezig thuis met zijn sport. Hij zal zelf de juiste fokkoppels moeten formeren om daarmee te trachten nafok te verkrijgen waarvan de dieren zoveel mogelijk met hun raseigenschappen dienen overeen te komen met de gestelde eisen welke in de Standaardbeschrijvingen zijn vastgelegd. Tot zover de overeenkomst voor wat de individualiteit betreft. Het grote verschil tussen beide sporten zit hem in het uitmaken van de winnaar c.q. het fraaiste dier. Bij het schaatsen is het vrij simpel, wie het snelst de vastgestelde afstand aflegt is winnaar. De elektronische tijdsmeting legt dit duidelijk vast. Misverstanden of verschil van meningen zijn uitgesloten. De uitslag is meetbaar.
Wat het beoordelen bij sierduiven betreft om het fraaiste dier aan te wijzen is een heel andere wijze van toepassing. Hier hebben we te doen met een optische waarneming; dus door het zien, beoordelen en vaststellen van de kwaliteit van de verschillende rasonderdelen en eigenschappen van een dier. De beoordeling vindt hier niet plaats door een of ander elektronische apparatuur, maar door mensen, in dit geval door keurmeesters. Een beoordeling dient zo objectief mogelijk te gebeuren, doch waarbij we te maken kunnen hebben met bijkomende factoren die hun invloed (kunnen) laten gelden in zowel positieve als wel negatieve zin, om uiteindelijk tot een verantwoord predikaat of puntenaantal te komen.
Van de oorzaken welke van invloed op het uiteindelijke predikaat kunnen zijn willen we hieronder er een paar noemen:
> De deskundigheid van de keurmeester.
> Is de keurmeester een specialist.
> Is de keurmeester volledig op de hoogte van mogelijke aanpassingen en aanvullingen van de standaard.
> Heeft de keurmeester de dag voor de keuring de hoofdprijs van de Staatsloterij gewonnen.
> Heeft de keurmeester op de ochtend van de keuring pech met zijn auto gehad.
> Heeft de keurmeester woorden met zijn thuisfront gehad, omdat hij alweer voor de duiven weg moest.
Hier kunnen nog wel anderen onderwerpen aan worden toegevoegd, doch we nemen aan dat het duidelijk is wat we bedoelen.
Komen we nu bij de dieren zelf, daar kunnen ook invloeden aan te wijzen zijn.
> Het dier is in topconditie.
> Het dier is een doffer en heeft een lieftallige duivin als buurvrouw.
> Het dier zit een eindkooi.
> De kooien zijn aan de achterzijde niet afgedekt en heeft het dier als achterbuurman een luidruchtige haan of een grote Vlaamse reus.
> Het dier heeft een lange reis achter de rug en heeft de avond voor de keuring geen voer en water gehad.
> Het dier zit in de onderste kooi.
Zo kunnen we nog wel meer redenen noemen welke invloed hebben op de keuring. U zult begrijpen dat door dit scala van zaken nog wel eens verschil in predikaten van één en hetzelfde dier kunnen ontstaan.
Naar gelang de uitslag van de keuring, kan deze ook weer van invloed zijn op de stemming van de inzender. Is het predikaat laag en beneden verwachting (en wordt de tekst op het keurbriefje onvoldoende gelezen) dan laat de uitkomst zich raden bij de inzender. Teleurstelling zal zijn deel zijn, en nog maar niet van erger te spreken. Is het een hoog predikaat en hetgeen niet verwacht was, dan zal dat tevredenheid brengen bij de inzender, omtrent zijn eigen kennis van de kwaliteit van zijn dier. Zal daarentegen het predikaat hoger zijn dan verwacht, dan zal de inzender daarmee tevreden maar ook blij zijn.
Daarbij hebben we nog niet eens de eventuele voorkeur voor kleur en vormen genoemd, die soms onbewust ook mede van invloed kunnen zijn bij het vaststellen van het predikaat. Dit is nimmer totaal uit te sluiten, het is altijd mensenwerk. Echter zal een keurmeester altijd moeten trachten zo objectief mogelijk zijn taak dienen uit te voeren.
Foto: G. de Vries jr. met schrijver Tj. Bergsma tijdens het keuren van O-H Meeuwen
Anderzijds zou het zo zijn dat alle keurmeesters exact gelijk zouden keuren, dan zouden we éénpunts dieren krijgen, omdat dan bepaalde zelfde eigenschappen altijd als de belangrijkste worden beschouwd. Daarom menen wij dat enige variatie in het beoordelen en het daaruit voortvloeiende predikaat bij één en hetzelfde dier geen ramp behoeft te zijn. Integendeel. De ene keurmeester zal soms bij een dier wat opmerken, wat tot dusver steeds over het hoofd is gezien door de fokker, maar ook door collega-keurmeesters. Doch is het zo, dat wanneer een dier bij 7 keuringen, 5 maal een hoog predikaat heeft behaald bij meerdere keurmeesters, dat we dan te maken hebben met een kwalitatief hoogwaardig dier. Dat dit dier bij de overige twee keuringen wat minder hoog is geëindigd, kan ook nog weer afhangen van de kwaliteiten van de naastzittende vogels. Een keuring is ook altijd nog een vergelijkende keuring. We hebben bovenstaande eens op papier gezet naar aanleiding van een gesprek met een jonge liefhebber, die ons hierover benaderde met een vraag. We hebben nadrukkelijk niet over fouten gesproken, ook die kunnen worden gemaakt. Het is zoals we al eerder schreven; "Het is en het blijft mensenwerk". We kennen een gezegde die luidt: "Mensen die werken maken fouten, we kennen ook mensen die geen fouten maken...".
G. de Vries Jr.
Laatst aangepast (vrijdag, 02 december 2011 15:25)
